Phòng 3, Cục CSMT Công bố thông tin

(TN&MT) Chiều 17-12, tại Văn phòng Cục Cảnh sát môi trường, Trung tá Vũ Quốc Trung, trưởng phòng 3, công bố thông tin với các nhà báo về việc  Công ty PTVE (Indonesia), đối tác  hợp tác kinh doanh với Công ty Than Uông Bí ( thuộc Tập đoàn TKV - Bộ Công Thương) khai thác, chế biến xuất khẩu than tại mỏ Uông Thượng-Đồng Vàng (Quảng Ninh) vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Trung tá Vũ Quốc Trung cho biết, ngày 25/11/2009, Cục cảnh sát môi trường phối hợp cùng Thanh tra Bộ TN&MT, cảnh sát môi trường tỉnh Quảng Ninh, UBND phường Vàng Danh tiến hành kiểm tra công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động khai thác của Công ty PTVE.

Qua kiểm tra, đã phát hiện Công ty chưa ký quỹ cải tạo phục hồi môi trường; không thực hiện đúng các qui định về quản lý chất thải nguy hại (dầu thải và ắc qui chì thải để ngoài trời không che chắn, dầu vương vãi trên mặt đất, tại khu xưởng cơ khí dầu thải chảy vào theo nước trôi xuống suối Uông Thượng Tây. Công ty không thực hiện đầy đủ các nội dung cam kết trong báo cáo ĐTM (chưa xây dựng đập chắn số 1,3,4 trên suối Uông Thượng; chưa nạo vét định kỳ hồ lắng nước thải khu sàng tuyển, chưa quan trắc môi trường đúng tần suất; chưa trồng cây xanh ngoài bãi thải và khu nhà sàng tuyển than. Công ty còn không thực hiện đúng các nội dung đã cam kết trong ĐTM: Chưa xây dựng hệ thống thu gom nước thải của xưởng sửa chữa cơ khí để nước thải có lẫn dầu mỡ tràn trên bề mặt đất trôi xuống suối; chưa có hệ thống thu gom nước trôi trên bề mặt khai trường Uông Thượng; không sử dụng hệ thống lọc tuần hoàn nước và đóng than bùn; lưu giữ khoảng 15.000 tấn than bùn ngay sát bờ suối Uông Thượng không đúng qui định; chưa nạo vét lòng suối kịp thời, tại thời điểm kiểm tra còn để đất đá trôi xuống lòng suối.

Đặc biệt, từ năm 1997 đến nay Công ty đã đổ khoảng 1 triệu m3 đất đá thải không đúng qui định, lấp kín thung lũng nơi có suối Uông Thượng Đông chảy qua, làm chặn dòng chảy sinh thủy của suối từ thượng nguồn về, tạo thành một hồ lớn khoảng 2.000m². Làm cho suối Uông Thượng Đông dài gần 3,5 km chỉ còn  khoảng 700 mét.

Đoàn kiểm tra làm việc tại hiện trường suối Uông Thượng Đông

Bãi thải lấp kín suối Uông Thượng Đông

Suối Uông Thượng Đông là một trong 3 dòng suối hợp thành suối Vàng Danh cấp nước cho Nhà máy Nước Lán Tháp –Uông Bí và là nguồn nước sinh hoạt chính của nhân dân thôn Miếu Thán, phường Vàng Danh. Theo phản ảnh của Nhà máy Nước Lán Tháp, hiện nay nguồn nước đầu vào của Nhà máy từ suối Vàng Danh có nguy cơ bị ô nhiễm nặng, nhất là vào những ngày mưa lũ, lượng bùn thải khai thác than tràn về lấp kín miệng ống và chất lượng nguồn nước đầu vào không thể xử lý được, buộc Nhà máy phải ngừng hoạt động.

Người dân thôn Miếu Thán rất bức xúc vì từ khi Công ty PTVE khai thác chế biến khoáng sản tại đây, lưu lượng nước suối bị giảm đáng kể, lòng  suối bị thu hẹp và bị bồi lấp nâng cao đáy, khiến cho hai dòng suối Uông Thượng Đông và Uông Thượng Tây không còn là đường giao thông thủy vận chuyển lâm sản như trước. Có thể thấy, hoạt động khai thác khoáng sản của PTVE đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi sinh trên địa bàn.

Theo hợp đồng hợp tác kinh doanh, liên doanh Công ty Than Uông Bí và PTVE khai thác,chế biến xuất khẩu than tại khu mỏ Uông Thượng- Đồng Vông trong thời hạn 30 năm kể từ ngày 19-4-1991, với công suất thiết kế 500.000 tấn than thương phẩm/năm. Báo cáo ĐTM của PTVE được phê duyệt ngày 21-8-1995. PTVE chính thức khai thác khoáng sản từ năm 1997, năm 1998 bắt đầu sản xuất kinh doanh than. Hiện Công ty đang khai thác tại khai trường Uông Thượng trên diện tích được cấp là 389,89ha.

Trong quá trình hoạt động khai thác chế biến khoáng sản xuất khẩu của PTVE từ năm 2005 đến nay, đã có 15 đoàn kiểm tra của các cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường; trong đó có 2 lần xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền 18 triệu đồng. Các lần kiểm tra khác chỉ kiến nghị  các biện pháp khắc phục bảo vệ môi trường. Các đoàn kiểm tra này cũng đã  xác định khoảng 20 vi phạm của PTVE, trong đó có việc Công ty đổ thải không theo quy hoạch và thiết kế được duyệt, xử lý than bùn chưa đúng qui định, đổ đá sít, than bùn, bã sàng không đúng vị trí gây ô nhiễm môi trường; các kho chứa bãi than, đường vận tải, bãi lắng than bùn lấn ra suối Uông Thượng Tây; sườn tà luy sân nhà tuyển than chưa đủ độ cao, có hiện tượng sạt lở , xây kè đá ra lòng suối, đất đá thải trôi xuống suối làm hẹp dòng chảy; môi trường nước bị ô nhiễm. Đặc biệt là PTVE khai thác khoáng sản khi chưa có Giấy phép (đến ngày 13/8/2009, Công ty mới được Bộ TN&MT cấp Giấy phép khai thác theo Quyết định 1555 ).

 “Chúng tôi sẽ tiếp tục làm rõ hành vi vi phạm pháp luật và trách nhiệm cá nhân trong việc vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường của PTVE", Trung tá Nguyễn Văn Tuấn, phụ trách đội 3 (phòng 3) cho biết như vậy.

Thao Lan